Leuke dingen online Wat is betrouwbaar online?

De invloed van influencers

Influencers zijn superpopulair. De best bekeken Nederlandse YouTubers hebben meer volgers dan dat er mensen in Nederland wonen!

Welke influencers volg jij op YouTube, TikTok en Instagram? Weet jij hoe de content van je favoriete creators tot stand komt? En laat jij je weleens beïnvloeden door influencers?

Misschien wil jij zelf ook wel YouTuber of TikTokker worden (of ben je dat al!)

Invloed van influencers

Het woord influencers komt van het Engelse woord influence, oftewel invloed. Die invloed hebben ze omdat ze veel volgers hebben op sociale media. En door bijvoorbeeld make-up of een nieuwe game aan te prijzen, kan een influencer je beïnvloeden om iets te kopen. Of jou te overtuigen van hun mening of hun smaak.

Wat vind jij leuk?

De content die influencers maken – grappige filmpjes, vlogs, tutorials, TikToks en meer – is vaak heel leuk. Je kan er wat van leren en je kan er plezier aan beleven. Er zijn veel verschillende soorten influencers, voor allerlei interesses. Vind je gamen leuk? Knutselen? Muziek maken? Make-up? Koken? Of misschien wel allemaal!

Doordat influencers vertellen over hun leven en wat ze meemaken, kan je daar zelf beter mee leren omgaan. Of je komt erachter wat andere mensen bezighoudt. Daar kun je enthousiast van worden of het brengt je op leuke ideeën.

Kun je vrienden zijn met een influencer?

Je denkt vaak veel te zien van het leven van een influencer, waardoor je het gevoel kan hebben dat je iemand kent. Je kan ook interactie hebben met de influencer, door content te liken of comments achter te laten, of te reageren op vragen of polls. Soms kan je zelfs via privéberichten contact maken.

Dat noem je een ‘parasociale relatie’. Je hebt het gevoel dat je een vriendschap hebt met iemand die je eigenlijk niet echt kent. Dat is niet erg, alleen komt het vooral van jouw kant. Want jij bent een van de vele volgers die de influencer heeft.

Is het wel echt?

Wat je ziet van het leven van de influencer is vaak in scène gezet, uitvergroot of je ziet maar een deel van de waarheid. Misschien denk je wel dat je favoriete influencer altijd alleen maar leuke dingen doet, heel veel vrienden heeft en de meest bijzondere dingen meemaakt. Daardoor kan je zelf het gevoel krijgen dat je méér wil, of zou moeten doen. Of dat je er anders uit moet zien.

Ook krijg je op YouTube, TikTok of Instagram meestal filmpjes aangeboden die lijken op wat je al kent. Deze influencers passen bij jouw mening en kijk op de wereld, maar die influencers vertellen niet per se dé waarheid. Er zijn heel veel verschillende verhalen te vinden op sociale media. Hoe vind jij nieuwe influencers om te volgen?

Influencers maken reclame

Hoe vaker je video’s of posts bekeken worden, hoe meer geld je ermee kan verdienen. Daarom proberen influencers hun foto’s en filmpjes zo aantrekkelijk mogelijk te maken. Ze gebruiken flitsende kleuren en schokkende onthullingen. Alles zodat jij gaat kijken en liken.

Veel influencers worden betaald om reclame te maken. Bekende merken willen graag hun producten verkopen. Daarvoor gebruiken ze graag de invloed en het grote publiek van de influencers.

Hebben jouw favoriete influencers het weleens over een lekkere zak chips of een echte aanrader van een game? Grote kans dat het reclame is. Weet jij wanneer een influencer ergens voor betaald krijgt? Influencers moeten dat vermelden. Let hierop:

1. Staat er in de beschrijving van de video dat het gesponsord is?

2. Zie je hashtags zoals #ad?

3. Zegt de influencer dat de video gesponsord wordt?

Dus onthoud: als jouw favoriete influencer een nieuwe deodorant, frisdrank of videogame aanprijst, kan je ervan uitgaan dat ze hiervoor betaald hebben gekregen. Vaak zeggen ze hierbij dat ze een product niet zouden promoten als ze er zelf niet enthousiast over zouden zijn. Maar als jij daarna zin hebt in die chips, is het toch geslaagde reclame.

Wist je dat influencers met meer dan 500.000 volgers zich aan speciale regels moet houden voor reclame? Kijk op influencerregels.nl hoe dat zit

Zelf influencer worden?

Misschien lijkt het jou ook wel heel leuk om influencer te zijn. Je bent niet de enige: steeds meer jongeren willen later geen brandweer of astronaut worden, maar influencer. Het is ook heel leuk: je kan leuke creatieve filmpjes maken en jouw verhalen delen.

  • Maar influencer zijn is lang niet zo makkelijk als je misschien denkt!
  • Snel rijk worden klinkt bijna altijd mooier dan het is
  • Influencers zeggen zelf dat het vooral heel hard werken is
  • Je moet meerdere video’s per week of zelfs per dag maken.
  • Daardoor sta je heel vaak ‘aan’. Bedenk maar eens hoe het is om op een podium op te treden voor publiek. Dat gevoel heb je als influencer ook vaak. En dat kan best zwaar zijn
  • Ook moet je vaak bereikbaar zijn en veel contact onderhouden met volgers

Wees je dus bewust van de minder leuke kanten.

4 tips om je niet te laten beïnvloeden

Influencers hebben veel invloed. Zo bepaal je zelf of je beïnvloed wordt:

  • De video’s en posts die je aangeraden krijgt passen vooral bij waar jij sowieso al naar kijkt. Kom uit je bubbel en probeer ook eens naar iets anders te zoeken!
  • Stel jezelf de vraag: kan het zijn dat de influencer betaald is om iets te zeggen of te doen?
  • Is wat iemand zegt een mening of een feit? En laat diegene misschien informatie weg?
  • Kom je in de verleiding om iets te kopen? Doe dan eerst zelf onderzoek. Is het een betrouwbaar product? Zou je dit ook kopen als je favoriete influencer het niet gebruikt? Heb je het echt nodig?

Vragen die je samen of alleen kunt beantwoorden

Welke rol hebben influencers in jouw leven? Ga erover in gesprek! Je kan deze vragen beantwoorden, in je eentje of met je vrienden, ouders of klasgenoten:

  • Zou jij, als je influencer bent, reclame maken voor producten? 
  • Kan het ook tijdverspilling zijn om te kijken naar wat influencers maken?
  • Heb je weleens iets gekocht of gedaan omdat een influencer dat had of deed?
  • Lijkt het jou leuk om influencers te zijn? 
  • Kan jij een voorbeeld bedenken van een influencer die iets mooier maakte dan het was? 
  • En vond je dat erg?

Hoeveel weet jij over influencers? Doe de quiz!

Test je kennis over influencers en over dit dossier met deze korte quiz!

Museum waarin je zelf de wereld van de media kunt ontdekken

Bureau Jeugd & Media

EYE filmmuseum

Voor kinderen met problemen of die gewoon even met iemand willen praten

Nieuwsprogramma voor kinderen van 9 t/m 12 jaar

Een film-, televisie- en mediafestival in Amsterdam voor kinderen van 3 tot 14 jaar

Het Klokhuis is een educatief jeugdprogramma


Voor leraren
Voor ouders